25 ημέρες μετά το πρώτο κρούσμα αφθώδους πυρετού στη Λέσβο και το νησί βρίσκεται πλέον στο σημείο μηδέν. Οι έμπειροι κτηνίατροι που από την πρώτη στιγμή προειδοποιούσαν ότι ο αφθώδης πυρετός είναι πόλεμος, τελικά επιβεβαιώθηκαν. Και σε αυτόν τον πόλεμο, η Λέσβος βρέθηκε χωρίς στρατηγό.
Το διαπιστώσαμε χθες το απόγευμα με τον πιο εκκωφαντικό τρόπο. Η Περιφέρεια Βορείου Αιγαίου έδωσε στη δημοσιότητα έγγραφο του προϊσταμένου της Κτηνιατρικής Υπηρεσίας Π.Ε. Λέσβου, κ. Τσομπανέλλη, με τίτλο «Διαχείριση γάλακτος ως ζωικό υποπροϊόν (ΖΥΠ) στο πλαίσιο εφαρμογής μέτρων δημόσιας υγείας».
Το πιο ανησυχητικό: το έγγραφο προωθήθηκε στα ΜΜΕ χωρίς καμία άλλη ουσιαστική ενημέρωση προς τους κτηνοτρόφους. Και εύλογα τίθεται το ερώτημα: υπήρχε ποτέ σχέδιο ενημέρωσης; Ή απλώς δεν υπάρχει κατανόηση της κατάστασης; Είτε πρόκειται για ανικανότητα, είτε για αδράνεια, το αποτέλεσμα είναι το ίδιο. (Θα επανέλθουμε στη συνέχεια για το επίμαχο έγγραφο)
Εδώ και 25 ημέρες, η Περιφέρεια Βορείου Αιγαίου λειτουργεί ως θεατής. Αντί για επιχειρησιακό σχέδιο, στέλνονται αιτήματα στο Υπουργείο Αγροτικής Ανάπτυξης χωρίς ουσία. Σε έναν τέτοιο πόλεμο χρειάζεσαι συντονιστή, όχι διαχειριστή εγγράφων. Δεν απαιτεί κανείς από τον Περιφερειάρχη να είναι κτηνίατρος. Απαιτεί όμως να δώσει τη μάχη. Και μέχρι σήμερα, ο Κώστας Μουτζούρης έχει αποτύχει.
Χαρακτηριστική είναι η μαρτυρία Αντιδημάρχου: «Από την πρώτη στιγμή θέσαμε τον μηχανισμό του Δήμου στη διάθεση της Περιφέρειας. Μας ζήτησαν μόνο δύο αυτοκίνητα να μετακινούνται οι κτηνίατροι». Ούτε τάφροι απολύμανσης, ούτε προσωπικό, ούτε σχέδιο.
Την ίδια ώρα, οι τυροκόμοι είχαν προειδοποιήσει: από Μεγάλη Τετάρτη σταματούν να παραλαμβάνουν γάλα. Σήμερα, Μεγάλη Πέμπτη, επικρατεί απόλυτο μπάχαλο. Άλλα τυροκομεία παίρνουν γάλα, άλλα όχι. Χωρίς καμία επίσημη ενημέρωση, χωρίς καμία καθοδήγηση.
Αν υπήρχε συντονιστής, θα υπήρχε λίστα: ποιοι παίρνουν, ποιοι όχι. Θα υπήρχε και πρόβλεψη: συγκέντρωση του γάλακτος από την Περιφέρεια και μηχανισμός αποζημίωσης για τους πληγέντες κτηνοτρόφους. Αλλά για να γίνει αυτό, χρειάζεται διοίκηση. Και δεν υπάρχει.
Οι πληροφορίες για 3 νέα κρούσματα, εκ των οποίων ένα στη Φίλια, ανοίγουν περαιτέρω τη ζώνη επιτήρησης. Και όμως, 25 ημέρες μετά, ακόμη παλεύουμε να πάρουμε δείγματα από την αρχική ζώνη επιτήρησης. Το Υπουργείο δηλώνει ότι καλύπτει τα πάντα και η Περιφέρεια περιμένει… ενισχύσεις. Αντί να βρει τρόπους με κάθε τίμημα και να σαρώσει το νησί. Σήμερα ζούμε το μαρτύριο της σταγόνας: κάθε μέρα μεγαλώνει η ζώνη επιτήρησης... κάθε μέρα όλο και μεγαλύτερη έκταση … μέχρι να είναι όλο το νησί ζώνη επιτήρησης και οι σφαγές να συνεχίζονται! Αυτή είναι η διαχείριση που ζούμε σήμερα!
Την ίδια στιγμή, δεν υπάρχει ούτε ένας ολοκληρωμένος χάρτης με σημεία απολύμανσης ή τάφρους. Δήμαρχοι και ιδιώτες λειτουργούν μόνοι τους. Η Περιφέρεια περιορίστηκε σε φωτογραφίες στο λιμάνι. Χωρίς σχέδιο, χωρίς δομή, χωρίς ευθύνη. Όλα έχουν αφεθεί στον αυτόματο πιλότο, 25 ημέρες μετά και δεν έχουν καθοριστεί σημεία απολύμανσης, δεν υπάρχει κανένας σχεδιασμός τι θα γίνει σε κάθε δημοτικό διαμέρισμα όταν βρεθεί κρούσμα!
Ας επανέλθουμε στο έγγραφο της Διεύθυνσης Κτηνιατρικής που μπορεί να αποτελεί μια τυπική, νομική κάλυψη αλλά έχει μέσα του την απόδειξη της αποτυχίας! Υποχρεώνει τους Δήμους να βρουν χώρους για την ταφή του γάλακτος. Στην πράξη όμως, οι χώροι αυτοί είναι ακατάλληλοι. Στη Δυτική Λέσβο, ο χώρος που υποδείχθηκε δεν πληροί βασικές προϋποθέσεις, αλλά επιλέχθηκε υπό πίεση της Αποκεντρωμένης Διοίκησης.
Το ίδιο το έγγραφο ξεκαθαρίζει κάτι κρίσιμο: το γάλα δεν μπορεί να οδηγηθεί αυτούσιο σε ΧΥΤΑ. Θεωρείται ζωικό υποπροϊόν (ΖΥΠ) και απαιτεί επεξεργασία. Μόνο μετά από παστερίωση και μετατροπή σε τυρόπηγμα μπορεί να διατεθεί, και πάντα με έγκριση των αρμόδιων αρχών και υπό αυστηρούς όρους βιοασφάλειας. Με απλά λόγια: το γάλα δεν είναι σκουπίδι. Είναι βιολογικά ενεργό υλικό, που χωρίς επεξεργασία μπορεί να γίνει φορέας μετάδοσης του νοσήματος και να δημιουργήσει σοβαρό κίνδυνο για τη δημόσια υγεία. Και εδώ τίθεται το πραγματικό ερώτημα: πώς θα εφαρμοστούν όλα αυτά; Τι θα κάνει σήμερα ο κτηνοτρόφος που δεν έχει που να δώσει το γάλα του; Διακίνησαν λοιπόν χαλαρά το έγγραφο της Δ/νσης Κτηνιατρικής χωρίς να ξέρουν τι διακινούν ή χωρίς να έχουν απαντήσεις στα παραπάνω ερωτήματα!
Η εικόνα είναι μία: ολική αποτυχία.
Αν δεχθούμε το αρχικό αφήγημα της Περιφέρειας ότι ο αφθώδης πυρετός είναι μια ατυχία για τη Λέσβο (τον έφεραν κάτι πουλιά από την Τουρκία) , η διαχείρισή του είναι καθαρή πολιτική αποτυχία. Και αυτή η αποτυχία έχει όνομα: η Περιφερειακή Αρχή του Κώστα Μουτζούρη.
Στο απόλυτο αδιέξοδο που περιγράφεται, αρχίζουν να εμφανίζονται και οι πρώτες φωνές ευθύνης – όχι από τη διοίκηση, αλλά από την ίδια την παραγωγή.
Ο Γενικός Διευθυντής του Αγροτικού Συνεταιρισμού Μεσοτόπου, Μανώλης Κωνσταντιδέλλης, ξεκαθαρίζει δημόσια ότι ο Συνεταιρισμός Μεσοτόπου θα συνεχίσει κανονικά την παραλαβή γάλακτος, χωρίς καμία αλλαγή από την απόφαση της Γενικής Συνέλευσης. Μάλιστα, όπως τονίζει, υπάρχει ήδη σχεδιασμός για ενίσχυση της υποδομής με νέους ψυκτικούς θαλάμους, εφόσον απαιτηθεί.
Το πιο κρίσιμο όμως στοιχείο είναι άλλο: σύμφωνα με όσα μεταφέρει, στη συνάντηση με το Υπουργείο Αγροτικής Ανάπτυξης υπήρξε σαφής δέσμευση ότι για το γάλα που παραλαμβάνεται θα υπάρχει αποζημίωση 100% της αξίας του. Δηλαδή, σε καθαρά οικονομικούς όρους, το κόστος αγοράς γάλακτος είναι μηδενικό για τα τυροκομεία. Και εδώ γεννάται εύλογα το ερώτημα που θέτει και ο ίδιος: αφού υπάρχει πλήρης κάλυψη, γιατί κάποιοι επιλέγουν να κλείσουν; Τι άλλαξε στην πορεία; Και κυρίως: πού είναι η αλληλεγγύη σε μια στιγμή που το νησί δοκιμάζεται; Την ίδια στιγμή, επιβεβαιώνεται ότι και άλλα τυροκομεία και εταιρείες δηλώνουν δημόσια ότι συνεχίζουν την παραλαβή. Δηλαδή, υπάρχει δρόμος – απλώς δεν τον ακολουθούν όλοι.
Μέσα σε αυτό το χάος, η πρόταση που καταθέτει ο Συνεταιρισμός Μεσοτόπου αποκτά ιδιαίτερη βαρύτητα: η δημιουργία ενός μεγάλου ενιαίου τυροκομείου με συμμετοχή όλων των Συνεταιρισμών της Λέσβου, με δυνατότητα επεξεργασίας έως και 150 τόνων γάλακτος ημερησίως. Μια πρόταση που δεν είναι θεωρητική – συνοδεύεται από δέσμευση για άμεση πρωτοβουλία και σχεδιασμό.
Και εδώ είναι που αλλάζει η εικόνα. Γιατί μέσα στην αποτυχία των θεσμών, αποδεικνύεται ότι υπάρχουν ακόμη φωτισμένοι άνθρωποι στον πρωτογενή τομέα, που δεν περιμένουν οδηγίες, δεν κρύβονται πίσω από έγγραφα και δεν μετρούν πολιτικό κόστος. Βγαίνουν μπροστά, παίρνουν ρίσκο, οργανώνουν λύσεις. Σε μια κρίση που εξελίσσεται σε οικονομική και κοινωνική ασφυξία, τέτοιες πρωτοβουλίες δεν είναι απλώς θετικές. Είναι αναγκαίες. Γιατί όταν λείπει ο «στρατηγός», κάποιος πρέπει να κρατήσει το μέτωπο όρθιο. Μπράβο Μάνο!
Κάλεσμα από την Ομοσπονδία Αγροτικών Συλλόγων
Η Ομοσπονδία Αγροτικών Συλλόγων Λέσβου καλεί όλους τους αγρότες – κτηνοτρόφους σε Παλλεσβιακή κινητοποίηση την Μ. Πέμπτη 9 Απρίλη.
Φτάνει πια να ζούμε σε ομηρία.
Οι τυροκομικές μονάδες σταματάνε την παραλαβή γάλακτος. Η κυβέρνηση δεν έχει σχέδιο διαχείρισης της κατάστασης, όπως δεν είχε και ουσιαστικό σχέδιο για την πρόληψη κατά της εμφάνισης της ζωονόσου στο νησί μας. Δεν έχει σχέδιο για άμεση στήριξη των κτηνοτρόφων, όχι μόνο όσων ξεκληρίστηκαν αλλά ούτε για την αναπλήρωση του χαμένου εισοδήματος όλων, από τις επιπτώσεις της καραντίνας.
Η ανικανότητα της κυβέρνησης για άμεσες αποζημιώσεις και η πίεση που ασκούν οι τυροκομικές μονάδες σφίγγουν τη θηλιά στο λαιμό μας.
Η Ομοσπονδία σας καλεί όλες και όλους να συνταχθείτε με το πλαίσιο αιτημάτων που βάζει το οργανωμένο αγροτικό κίνημα και να πάρετε μέρος δυναμικά στο συλλαλητήριο Πέμπτη 9 Απρίλη στις 11:30 το πρωί έξω από την Περιφέρεια Βορείου Αιγαίου.
Απαιτούμε την υλοποίηση των αιτημάτων μας για να μπορέσουμε να επιβιώσουμε απ’ τις καταστροφικές συνέπειες αυτής της επιζωοτίας στην οποία μας εξέθεσε η ανικανότητα κυβέρνησης και Περιφέρειας.
Διεκδικούμε:
- Άμεση αποζημίωση για το γάλα που δεν θα παραδοθεί στα τυροκομεία και πρόβλεψη για την ασφαλή απόθεση του. Σε περίπτωση που ανοίξουν τα τυροκομεία και συνεχίσουν να παραλαμβάνουν γάλα την αποζημίωση να την παίρνει κατευθείαν ο κτηνοτρόφος βάσει τιμολογίων, στην τιμή που ίσχυε πριν την εμφάνιση της νόσου.
- Άμεση και πλήρη αποζημίωση για όσους κτηνοτρόφους θανατωθούν τα ζώα τους, πλήρη στήριξη μέχρι την ανασύσταση του κοπαδιού.
- Αναπλήρωση του χαμένου εισοδήματος όλων των κτηνοτρόφων απ’ τις επιπτώσεις της καραντίνας και αποζημίωση για τα αμνοερίφια που έμειναν αδιάθετα λόγω μη λειτουργίας των σφαγείων.
- Επιδότηση όλων των ζωοτροφών.
- Τώρα να στελεχωθεί πλήρως η Κτηνιατρική Υπηρεσία με προσλήψεις μόνιμων κτηνιάτρων και στελέχωση των τοπικών κτηνιατρείων. Αυτή η υποστελέχωση είναι που άνοιξε τη πόρτα στη νόσο. Αυτή η υποστελέχωση είναι που κρατάει τα σφαγεία κλειστά.
- Υποχρεωτικές απολυμάνσεις στο λιμάνι και σε κομβικά σημεία του οδικού δικτύου με ευθύνη της Περιφέρειας και του κράτους, όλο το 24ωρο.
- Η τήρηση των μέτρων βιοασφάλειας να χρηματοδοτηθεί εξολοκλήρου από το κράτος.
- Πάγωμα σε όλες τις οφειλές σε τράπεζες, εφορία και ζωοτροφές. Κανένας κτηνοτρόφος να μην πληρώσει δόση όσο το νησί είναι σε καραντίνα. Κάλυψη των εισφορών σε ΕΦΚΑ και ΕΛΓΑ από το κράτος.
- Εμβολιασμός. Να εφαρμοστεί από τις κρατικές υπηρεσίες με επιστημονικό σχέδιο και να καλυφθούν πλήρως από το κράτος οι όποιες επιπτώσεις υπάρξουν απ’ αυτό.






